De European Accessibility Act (EAA), richtlijn 2019/882, legt juridisch bindende toegankelijkheidseisen op aan digitale producten die in de EU worden verkocht. Voor uitgevers is het meest directe gevolg dat elk e-book dat vanaf 28 juni 2025 op de EU-markt komt aan vastgestelde toegankelijkheidsnormen moet voldoen. Dat is geen aanbeveling en geen richtsnoer voor goede praktijk, het is een voorwaarde voor markttoegang. E-books die er niet aan voldoen, kunnen uit de verkoop worden gehaald.
In de praktijk betekent EAA-conformiteit voor ePub3 dat een bestand aan een vast stel technische criteria voldoet. Het bestand moet een logische leesvolgorde hebben die hulpsoftware kan volgen. Afbeeldingen dragen een beschrijvende alt-tekst. Koppen zijn correct gemarkeerd, zodat een schermlezer per hoofdstuk en per paragraaf kan navigeren. Tabellen hebben kopcellen die aan hun rijen en kolommen zijn gekoppeld. En het ePub-pakket bevat toegankelijkheidsmetadata: velden die leessystemen en distributeurs vertellen welke toegankelijkheidskenmerken erin zitten. In een goed gestructureerde workflow is dat allemaal niet moeilijk, maar in een productieproces dat met opmaak begint is het gemakkelijk om er iets van te missen.
Uitgevers met een grote backlist staan voor de grootste opgave op korte termijn. Nieuwe titels kunnen van meet af aan aan de norm worden gebouwd, maar bestaande ePub3-bestanden conform maken vraagt een systematische audit. Hoe groot dat werk is, hangt af van de manier waarop die bestanden oorspronkelijk zijn gemaakt. Bestanden uit een gestructureerde XML-bron zijn vaak opnieuw te genereren met bijgewerkte uitvoertemplates. Bestanden die uit opmaaksoftware zijn geëxporteerd vragen doorgaans meer handwerk, omdat de structuur er nooit expliciet in is vastgelegd.
Distributeurs en retailers beginnen conformiteit te handhaven via hun acceptatiecriteria voor metadata. Aggregators die bibliotheken en het onderwijs bedienen zijn daarin het actiefst, omdat hun eigen klanten (scholen, universiteiten en openbare bibliotheken) zelf onder de toegankelijkheidsverplichtingen voor de publieke sector vallen. Een uitgever wiens e-bookmetadata geen conformiteit meldt, kan zijn titels in bepaalde kanalen volledig zien wegvallen.
De praktische eerste stap is voor de meeste uitgevers een audit van de huidige ePub3-uitvoer tegen de EAA-criteria. Dat betekent niet alleen naar de bestanden kijken, maar ook naar het productieproces dat ze heeft gemaakt: een bestand dat vandaag door de controle komt, kan er volgende maand doorheen vallen als het proces erachter niet betrouwbaar toegankelijke uitvoer oplevert. Toegankelijkheid in de workflow bouwen in plaats van er achteraf op controleren, is wat conformiteit op volume houdbaar maakt.
Crius Group levert in elke workflow standaard toegankelijke ePub3. De toegankelijkheidscontroles horen bij de productiepijplijn en zijn geen extra optie. Bent u uw huidige ePub3-uitvoer aan het beoordelen, of denkt u aan een programma om de backlist bij te werken, dan brengen wij samen met u eerst de omvang en de aanpak in kaart, voordat u zich aan een plan vastlegt.
